Modern yaşamın hızına yetişmeye çalışırken stres, milyonlarca insanın günlük yaşamının ayrılmaz bir parçası haline geldi. Ancak uzmanlara göre asıl sorun stresin varlığı değil, ona nasıl tepki verildiği.
Psikolog Duygu Yılmaz, stresi tamamen ortadan kaldırmanın mümkün olmadığını, ancak stresle kurulan ilişkinin değiştirilebileceğini belirterek bilinçli farkındalık (Mindfulness) uygulamalarının psikolojik dayanıklılığı artırmada önemli rol oynadığını söyledi. Yılmaz, günümüzün yoğun iş temposu, ekonomik belirsizlikler, artan sorumluluklar ve sürekli değişen yaşam koşullarının stresi kaçınılmaz hale getirdiğini ifade ederek, "Stresin kendisinden çok, kişinin onu nasıl algıladığı ve nasıl yönettiği ruhsal ve fiziksel sağlığı belirleyen en önemli unsurlardan biridir." dedi.
Belirsizlik zihni olumsuz senaryolara sürüklüyor
Psikolog Duygu Yılmaz'a göre belirsizlik dönemlerinde insan zihni çoğu zaman en kötü ihtimallere odaklanıyor. Bu durum stres seviyesini yükseltirken, artan stres de tehdit algısını güçlendirerek kişinin olumsuz düşünce döngüsüne girmesine neden olabiliyor. Bu süreçte birçok kişinin işleri ertelemeye başladığını, sosyal çevresinden uzaklaştığını ve günlük yaşamdan giderek çekildiğini belirten Yılmaz, bu davranışların kısa vadede rahatlatıcı gibi görünse de uzun vadede stresi daha da artırdığına dikkat çekti.
Mindfulness, stresi fark etmeyi öğretiyor
Yılmaz, bilinçli farkındalık olarak bilinen Mindfulness yaklaşımının, kişiye düşüncelerini mutlak gerçekler gibi kabul etmek yerine onları dışarıdan gözlemleyebilme becerisi kazandırdığını söyledi. Kişinin nefesine odaklanması, ayaklarının yere temasını hissetmesi ya da omuz ve çene kaslarındaki gerginliği fark etmesi gibi basit uygulamaların bile stresin bedendeki etkilerini erken dönemde fark etmeye yardımcı olduğunu belirten Yılmaz, bu kısa molaların otomatik tepkiler yerine bilinçli kararlar verilmesini kolaylaştırdığını ifade etti.
Bilimsel temelli sekiz haftalık program
Dünyada yaygın olarak uygulanan ve Jon Kabat-Zinn tarafından geliştirilen Mindfulness Temelli Stres Azaltma Programı (MBSR) hakkında da bilgi veren Yılmaz, programın sekiz hafta boyunca düzenli uygulanan bilimsel temelli bir yöntem olduğunu söyledi.
Program kapsamında;
Yılmaz, MBSR'nin amacının stresi tamamen ortadan kaldırmak olmadığını, kişinin stres ortaya çıktığında bedeninde ve zihninde yaşanan değişimleri fark ederek daha sağlıklı baş etme yöntemleri geliştirmesini sağlamak olduğunu vurguladı.
"Bedeniniz size ne anlatıyor?"
Psikolog Duygu Yılmaz, stresle mücadelede yalnızca "Nasıl sakinleşebilirim?" sorusunun yeterli olmadığını belirterek bireylerin kendilerine şu soruları da yöneltmeleri gerektiğini ifade etti:
Bu soruların kişinin kendi iç süreçlerini daha iyi tanımasına ve stres karşısında daha bilinçli hareket etmesine yardımcı olduğunu söyledi.
Her durumda tek başına yeterli olmayabilir
Uzmanlar, mindfulness uygulamalarının önemli faydalar sağlasa da her ruhsal sorun için tek başına çözüm olmadığının altını çiziyor. Yoğun kaygı, depresyon, panik atak, travma sonrası stres bozukluğu veya günlük yaşamı ciddi şekilde etkileyen psikolojik sorunlar yaşayan kişilerin mutlaka bir ruh sağlığı uzmanından profesyonel destek alması gerektiği belirtiliyor.
Özellikle travma öyküsü bulunan bireylerde farkındalık çalışmalarının uzman kontrolünde ve kişiye özel planlanmasının büyük önem taşıdığı ifade ediliyor.
Amaç stresi yok etmek değil, onunla yaşamayı öğrenmek
Uzmanlara göre gerçek psikolojik dayanıklılık, hayatı tamamen stresten arındırmak değil; stresle daha sağlıklı, dengeli ve şefkatli bir ilişki kurabilmekten geçiyor. Yaşamın belirsizliklerinin hiçbir zaman tamamen ortadan kalkmayacağını hatırlatan Psikolog Duygu Yılmaz, kişinin bu belirsizliklere verdiği tepkiyi değiştirebildiğinde hem ruhsal hem de fiziksel açıdan daha güçlü hissedebileceğini belirterek, "Kendine iyi bakmanın ilk adımı, hayatın akışını durdurmaya çalışmak değil; o akışın içinde kendini kaybetmemeyi öğrenmektir." değerlendirmesinde bulundu.
İhbar Hattı
501 372 71 19
